Wilhelm Rosenbaum
komendant szkoły Policji Bezpieczeństwa i SD w Rabce. Obszar działania: Rabka · Podhale · dystrykt krakowski. Profil opisuje funkcję i sprawczość bez rankingu liczby ofiar.
Ustalenia potwierdzone
- W Rabce kierował szkołą Policji Bezpieczeństwa, w której prowadzono kursy dla funkcjonariuszy Sipo, a także dla polskich funkcjonariuszy Kripo w Generalnym Gubernatorstwie.
- W postępowaniu przed sądem w Hamburgu został uznany winnym wydawania rozkazów masowych egzekucji Żydów oraz osobistego udziału w zabójstwach w rejonie Rabki.
- Archiwum Wiener Library przechowuje kopie fragmentów wyroku i uzasadnienia z procesu; został skazany w Hamburgu w 1968 roku na karę dożywotniego więzienia.
Znaczenie w łańcuchu odpowiedzialności
Profil pokazuje, że szkoła policyjna była nie tylko miejscem szkolenia kadr, lecz także elementem lokalnego systemu przemocy. Odpowiedzialność Rosenbauma wynika zarówno z funkcji kierowniczej, jak i z ustaleń sądowych o konkretnych rozkazach i czynach; nie jest jednak zbiorczym przypisaniem mu wszystkich działań osób szkolonych w Rabce.
Typ odpowiedzialności: kierownicza · szkoleniowa · wykonawcza. Mechanizmy: szkolenie aparatu policyjnego, praca przymusowa, egzekucje, terror policyjny.
Najważniejsze zdarzenia
- funkcjonowanie szkoły Sipo i SD w Rabce w latach 1940–1943
- proces Rosenbauma przed sądem w Hamburgu, zakończony wyrokiem w 1968 roku
Krąg opisuje poziom władzy, funkcję i sprawczość. Odpowiedzialność wielu osób może dotyczyć tego samego łańcucha zbrodni, dlatego danych o ofiarach nie sumuje się między profilami.
Powojenne rozliczenie
Aresztowany w RFN w 1961 roku, w 1968 roku skazany przez sąd w Hamburgu na dożywotnie więzienie. Został później warunkowo zwolniony ze względów zdrowotnych; zmarł w 1984 roku.
Granice ustaleń
Materiały dotyczące szkoły, pracy przymusowej i egzekucji obejmują różne okresy oraz wielu sprawców. Należy zachować rozróżnienie między czynami objętymi wyrokiem Rosenbauma a działalnością całej szkoły i jej kursantów.
Źródła
Źródła dobrano tak, aby łączyć dokumentację instytucjonalną lub procesową z niezależnym opracowaniem.