VII Krąg VII z VII

Podżegacze i lokalni tyrani

Propagandyści nienawiści i sprawcy lokalnego okrucieństwa.

Krąg VII gromadzi sprawców, których odpowiedzialność nie wynikała z miejsca w centralnej machinie decyzyjnej reżimu, lecz z tego, że przygotowywali grunt pod zbrodnię albo dopuszczali się okrucieństw na miejscu. Wspólnym mechanizmem jest udział w łańcuchu, który prowadził do zbrodni przeciwko ludzkości i ludobójstwa: jedni słowem, obrazem i drukiem odczłowieczali ofiary oraz podżegali do ich zagłady, inni w obozach i lokalnych strukturach władzy zamieniali nienawistną ideologię w codzienne dręczenie, poniżanie i śmierć więźniów. Przykładowe funkcje to wydawca pisma propagandowego, gauleiter podsycający antysemityzm w regionie oraz osoby z otoczenia komendantury obozu, uczestniczące w znęcaniu się nad osadzonymi. Powojenne rozliczenia tego kręgu były bardzo nierówne: od wyroku śmierci Międzynarodowego Trybunału Wojskowego w Norymberdze, przez wieloletnie i dożywotnie kary orzekane przez sądy niemieckie, aż po lata, w których wielu lokalnych oprawców uniknęło jakiejkolwiek odpowiedzialności. Ich czyny nazywamy wprost: zbrodnie przeciwko ludzkości i zbrodnie wojenne, popełnione w służbie ludobójczego reżimu.

Julius Streicher

1885–1946

Wydawca antysemickiego „Der Stürmer” i gauleiter Frankonii; podżegacz do Zagłady.

stracony w 1946 r.

Ilse Koch

1906–1967

Żona komendanta Buchenwaldu, symbol okrucieństwa wobec więźniów obozu

samobójstwo w niewoli (1967)

Irma Grese

1923–1945

Nadzorczyni SS w Ravensbrück, Auschwitz-Birkenau i Bergen-Belsen; uczestniczka selekcji

stracony (1945)

Hermine Braunsteiner

1919–1999

Strażniczka SS (Aufseherin) w Ravensbrück i na Majdanku, „Kobyła z Majdanka”

skazany / więzienie (1999)

Wilhelm Trapp

1889–1948

Major Ordnungspolizei, dowódca 101. Rezerwowego Batalionu Policji (masakry w Józefowie i Łomazach)

stracony (1948)

Dorothea Binz

1920–1947

Nadzorczyni i zastępczyni starszej nadzorczyni w obozie Ravensbrück

stracony (1947)

Herta Oberheuser

1911–1978

Lekarka SS w Ravensbrück; zbrodnicze eksperymenty na polskich więźniarkach

skazany / więzienie (1978)

Otto Dietrich

1897–1952

Szef prasy Rzeszy — codziennymi dyrektywami sterował całą niemiecką prasą.

skazany / więzienie (1952)

Franz Bürkl

1911–1943

funkcjonariusz Sipo w więzieniu Pawiak; w źródłach określany jako zastępca komendanta albo szef zmiany załogi

zabity przez AK w 1943 r.; niesądzony po wojnie

Josef Bürger

1908–1986

funkcjonariusz radzyńskiej placówki Gestapo odpowiedzialny za sprawy getta w Łukowie

skazany w RFN na dożywotnie więzienie za dziesięć morderstw; zmarł w 1986 r.

Julius Wohlauf

1913–2002

dowódca 1. kompanii i zastępca dowódcy 101. Rezerwowego Batalionu Policji

skazany w RFN na 8 lat więzienia; zmarł w 2002 r.

Hartwig Gnade

1894–?

dowódca 2. kompanii 101. Rezerwowego Batalionu Policji

dalszy los nieustalony; nie został osądzony

Wolfgang Hoffmann

1914–1989

dowódca 3. kompanii 101. Rezerwowego Batalionu Policji

prawomocnie skazany w RFN na 4 lata więzienia po ponownym procesie; zmarł w 1989 r.

Ernst Weis

1894–1964

dowódca 309. Batalionu Policji podczas ataku na ZSRR i masakry w Białymstoku

objęty śledztwem w RFN; zmarł w 1964 r. przed wniesieniem aktu oskarżenia

Gerhard Riebel

1914–?

dowódca 3. kompanii 322. Batalionu Policji, następnie 9. kompanii Pułku Policji Środek

prawomocnie uniewinniony w RFN w latach 1963–1964; data śmierci nieustalona

Erich Mußfeldt

1913–1948

kierownik krematorium i komanda usuwającego zwłoki w KL Lublin-Majdanek, następnie nadzorca krematoriów w Auschwitz-Birkenau

skazany na śmierć przez Najwyższy Trybunał Narodowy; stracony w 1948 r.

Otto Hantke

1907–1986

pierwszy komendant żydowskiego obozu pracy Budzyń, następnie komendant Poniatowej

skazany w 1974 r. na dożywotnie więzienie; zmarł podczas przerwy w karze w 1986 r.

Hermann Hackmann

1913–1994

pierwszy Schutzhaftlagerführer KL Lublin-Majdanek, wcześniej członek komendantury KL Buchenwald

dwukrotnie skazany; kara śmierci zamieniona na dożywocie, zwolniony w 1955 r.; w 1981 r. skazany na 10 lat

Paul Salitter

1898–1972

kapitan policji ochronnej i dowódca eskorty transportu deportacyjnego Düsseldorf–Ryga w grudniu 1941 roku

niesądzony; usunięty z policji; zmarł w 1972 r.

Josef Blösche

1912–1969

terenowy funkcjonariusz Sipo w Warszawie, uczestnik deportacji i egzekucji w getcie warszawskim

skazany na śmierć w NRD i stracony 29 lipca 1969 r.

Karl Heinrich Klaustermeyer

1914–1976

funkcjonariusz referatu do spraw żydowskich KdS Warszawa, dokonujący kontroli i zabójstw w getcie

skazany za dziewięć morderstw na dożywocie; zwolniony terminalnie chory w kwietniu 1976 r.

Josef Schwammberger

1912–2004

komendant żydowskich obozów pracy w Rozwadowie i Przemyślu, związany także z obozem w Mielcu

skazany w 1992 r. na dożywocie; zmarł w więzieniu w grudniu 2004 r.

Franz Josef Müller

1910–?

szef krakowskich Julagów i komendant Julagu I Płaszów

skazany w 1961 r. na dożywocie; warunkowo zwolniony w 1970 r.

Hermann Blache

1900–1985

komendant żydowskiego obozu pracy w getcie tarnowskim

skazany prawomocnie na dożywocie za 22 morderstwa i dodatkowe sześć lat za pomocnictwo w zamordowaniu 4 000 osób